Maakt jouw bank genocide mee mogelijk?
In een nieuw rapport tonen we samen met FairFin en internationale partners aan dat twee Belgische banken een belangrijke rol spelen in de financiering van bedrijven die de Israëlische bezetting van Palestina en de genocide in Gaza mee mogelijk maken.
Zowel BNP Paribas als KBC investeren miljarden in bedrijven die wapens en technologie leveren aan het Israëlische leger. Daardoor belandt het spaargeld van Belgische klanten bij bedrijven die betrokken zijn bij ernstige schendingen van het internationaal recht.
Wil je weten hoe jouw bank hierin een rol speelt? Wij zochten het voor je uit.
Ondanks uitspraken van het Internationaal Gerechtshof en een VN-onderzoekscommissie, die stellen dat elke handel of investering die de bezetting ondersteunt illegaal is en dat er sprake is van genocide, blijven Europese banken grote bedragen investeren in 104 bedrijven met problematische activiteiten in bezet gebied.
Spaargeld naar hofleveranciers Israëlische leger
Ook Belgische banken zijn hieraan schuldig. BNP Paribas en KBC behoren zelfs tot de top 30 grootste Europese investeerders in bedrijven die betrokken zijn bij de Israëlische bezetting en de genocide van het Palestijnse volk.
BNP Paribas heeft leningen verstrekt aan wapenfabrikanten zoals RTX en BAE Systems voor respectievelijk 929 miljoen en 732 miljoen dollar, en bezit ook miljoenen dollars aan aandelen en obligaties in deze bedrijven.
KBC Asset Management heeft – voor de eerste keer in jaren – ook aandelen gekocht in Elbit Systems, de grootste wapenleverancier van het Israëlische leger. Net zoals BNP Paribas, blijft KBC ook voor honderden miljoenen aan financiële relaties onderhouden met Caterpillar, de fabrikant van bulldozers die Palestijnse huizen in Gaza en de Westelijke Jordaanoever met de grond gelijk maken.
Beide banken investeren ook in Palantir, dat AI ontwikkelt die het Israëlisch leger inzet bij luchtaanvallen en surveillance. Software die dus mee bepaalt waar bommen en drones terechtkomen en hoeveel burgerslachtoffers er vallen. Palantir-CEO Alex Karp reageerde eerder op de beschuldiging dat zijn technologie Palestijnen doodt met de woorden: "Mostly terrorists, that’s true."
Het is onbegrijpelijk dat Belgische banken blijven investeren in wapen- en technologiebedrijven die de Israëlische bezetting en een genocidale oorlogsmachine voeden. Banken die in Palantir investeren, weten dat het geld van hun spaarders gebruikt kan worden om burgers te viseren. Dat moet stoppen.
Daarnaast vinden we bij zowel KBC als BNP Paribas investeringen in Valero, dat brandstof levert voor Israëlische gevechtsvliegtuigen, en Motorola, dat software levert aan het Israëlische leger en op een VN-zwarte lijst staat. BNP Paribas investeert bovendien in General Dynamics, fabrikant van "bunker buster"-bommen die hele Palestijnse woonwijken in puin leggen.
"Voor grootschalige bombardementen en onderdrukking is geld nodig, en dat wordt mede verstrekt door Belgische banken, vaak zonder medeweten van hun spaarders," aldus Bram Trachet van FairFin.
Hoeveel investeert jouw bank?
Ook andere banken die actief zijn in België blijven investeren in bedrijven die bezetting en genocide mee mogelijk maken:
- ING: 14,43 miljard dollar
- waarvan 10.43 miljard aan leningen/underwriting en 4,41 miljard dollar aan aandelen en obligaties
- Zo leende ING 2,16 miljard USD aan wapenbedrijven en 1,493 miljard USD aan bedrijven die betrokken zijn bij de bouw/uitbreiding van illegale nederzettingen en de sloop van Palestijnse huizen.
- Delen Private Bank (voor 78.5% eigendom van Ackermans & Van Haaren): 6,06 miljard dollar
- waarvan o.a. 237 miljoen dollar aan obligaties en aandelen in betrokken wapenbedrijven, en 129 miljoen aan aandelen en obligaties in bedrijven die betrokken zijn bij de bouw/uitbreiding van illegale nederzettingen en de sloop van Palestijnse huizen
- Belfius/Candriam: 4,82 miljard dollar
- waarvan o.a. 3,17 miljard dollar aan aandelen en obligaties in technologiebedrijven die betrokken zijn bij zware schendingen van het internationaal recht in bezet Palestijns gebied
- Degroof Petercam: 3.323 miljard dollar
- waarvan o.a. 142 miljoen dollar aan aandelen en obligaties in wapenbedrijven betrokken zijn bij zware schendingen van het internationaal recht in bezet Palestijns gebied
- Argenta: 406 miljoen dollar
- waarvan o.a. 351 miljoen dollar aan obligaties en aandelen in technologiebedrijven die betrokken zijn bij zware schendingen van het internationaal recht in bezet Palestijns gebied
Het kan ook anders: desinvesteren
Desinvesteren is wel degelijk mogelijk. Het Nederlands pensioenfonds ABP en het Noorse Staatsinvesteringsfonds trokken miljarden euro’s terug uit bedrijven als Caterpillar en Motorola vanwege hun betrokkenheid bij bezetting en geweld.
Ook Belgische banken zetten stappen: Degroof Petercam en Triodos plaatsten Caterpillar op een zwarte lijst, en Argenta stopte investeringen in verschillende bedrijven.
Banken kunnen keuzes maken die mensenrechten respecteren. Dit zijn bemoedigende stappen, maar andere problematische investeringen moeten nu ook stoppen.
“Een systeem van economische medeplichtigheid”
Francesca Albanese, VN-Speciale Rapporteur voor de mensenrechten in de bezette Palestijnse gebieden, stelt in het voorwoord van ons rapport dat banken en bedrijven fundamenteel meewerken aan de onderdrukking van Palestijnen.
Hun medeplichtigheid moet niet langer bekeken worden als een kwestie van bezetting alleen, maar van deelname aan een geheel regime van apartheid, bezetting en genocide.
Ook België en jij kunnen iets doen
Om banken tot verandering te bewegen, lanceren we samen met FairFin een nationale klachtenbriefcampagne. Zo kan ook jij in enkele minuten een klacht indienen bij je bank. “Deze banken zullen pas veranderen als hun klanten dat eisen,” zegt Trachet van FairFin.
Stuur een klachtenbrief naar je bank
11.11.11 roept ook de federale regering op tot actie. De afgelopen maanden trokken in België honderdduizenden mensen een duidelijke rode lijn tegen genocide en bezetting van Palestina, maar doortastende politieke actie blijft uit.
Het Internationaal Gerechtshof is nochtans glashelder: landen moeten alle handel en investeringen verbieden die de bezetting van Palestina in stand houden. We roepen beleidsmakers op om het internationaal recht na te leven en een nationaal investeringsverbod in te stellen tegen bedrijven die bijdragen aan schendingen in bezet Palestijns gebied.